Haiku zimowe – kigo w pierwszym wersie: hatsuyuki (pierwszy śnieg). Co ciekawe, w przeciwieństwie do większości zimowych wierszy Bashō nie ma w nim wrażenia przenikliwego zimna, i kojarzącej się z nim samotności.

Tutaj jest całkiem inaczej: pierwsza linijka jest radosnym wykrzyknikiem - można oczywiście powiedzieć o emfatycznej partykule ya, która spełnia w tym miejscu jednocześnie funkcję kireji… Ale taka analiza stylistyczna nie zmienia faktu, że taki okrzyk, w tej dokładnie formie, jest po prostu spontanicznym wyrazem radości na widok pierwszego śniegu – radości naturalnej i zrozumiałej tak samo w Japonii, jak w Polsce. W każdym chyba budzi się coś z dziecka na widok pierwszych płatków śniegu, wirujących w powietrzu z wdziękiem nie do opisania, i tego, jak ta warstewka miękkiej bieli w przedziwny sposób przemienia całą scenerię, wprowadzając magiczną atmosferę: nawet powietrze zaczyna mieć inny zapach…

W drugim wersie pojawia natomiast coś, co Polakowi nie zgadza się obrazem śniegu, czyli kwiat – konkretnie liść narcyza. Kwiaty na śniegu? No, może krokusy, czy przebiśniegi; ale to raczej pod śniegiem, a poza tym – na pewno nie pod pierwszym. Tymczasem w Japonii narcyz to zimowy kwiat (suisen stanowi wręcz kigo, podobnie jak hatsuyuki), jak najbardziej na miejscu w tym zestawieniu. Intensywna zieleń liści kontrastuje ze śnieżną bielą, ale jednocześnie ma z nią coś wspólnego; jej świeżość kojarzy się z pierwszym śniegiem…

Trzecia linijka z kolei uświadamia nam, że śnieg ma nie tylko kolor i temperaturę, ale także swój ciężar. Drobne, białe płatki, wirujące w powietrzu tak leciutko, jakby nic nie ważyły, kiedy się ich trochę uzbiera są w stanie przygiąć do ziemi gruby i sztywny liść japońskiego narcyza. A to znaczy, że ten pierwszy śnieg jest wyjątkowo obfity! Tym bardziej entuzjastycznie brzmi okrzyk z pierwszej linijki - czy to nie wspaniałe, że w tym roku spadło nam tyle śniegu?

---